آموزش‌های عمومی روانشناسی و موفقیت مهارت های زندگی

چرا عصر جمعه دلمان می‌گیرد؟

چرا جمعه‌ها دلگیر است؟

دلیل این‌که جمعه عصرها دلگیر می‌شویم چیست و چطور می‌توان آن را برطرف کرد.

هر جمعه حدود ساعت ۴ عصر و بعد از آن، یک حس افسردگی عمومی در بین غالب جوامع توسعه‌یافته یا حتی در حال‌توسعه ایجاد می‌شود. آخرهفته خیلی سریع سپری می‌شود، شنبه زودتر از حالت معمول فرا‌ می‌رسد. ولی شما می‌توانید پیش‌دستی کنید، کمی زرنگی به خرج دهید و حالت نشاط آخر هفته‌ی خود را تا آخر نیمه‌شب جمعه نگه دارید.

این زرنگی با کمی استراتژی به‌دست می‌آید. شنبه هنوز نرسیده است!

گاهی شده که حتی بعد از گذراندن آخرهفته‌های خوب(مثل عروسی یا بهترین خاطرات)، موجی از افکار ناراحت‌کننده به‌سوی شما روانه می‌شود و شما به خوبی آن را احساس می‌کنید. در سال ۲۰۱۳ در تحقیقی که در سایت monster.com به‌عمل آمد،  ۸۱ درصد از آمریکایی‌ها اظهار داشتند جمعه عصرها پریشانند و افکار ناراحت‌کننده در مورد هفته‌ی آتی در سر دارند، ۵۱ درصد بیان داشتند این حالات را به‌شکلی بسیار آزار‌دهنده احساس می‌کنند، حس افسردگی که با گذشت از تعطیلات به سمت شنبه‌ی کاری دامن‌گیرتر می‌شود، اضطرابی نسبت به تصورات فراوانی که در مورد هفته‌ی آتی به ذهن‌ شما می‌رسد، فکر کردن به کار کردن‌ در روزهای هفته و ظلمی که هنگام رسیدگی به اهداف و برنامه‌های دور و دراز هفتگی به شما می‌شود، می‌توانند حسابی حال شما را بد کنند.
ستوارت براون (Stuart Brown)، روان پزشک و بنیاگذار موسسه ملّی تفریح و سرگرمی واقع در کالیفرنیای آمریکا (موسسه‌ای سازمان‌یافته که در مورد فواید و تأثیرات بازی‌های فردی و گروهی بین تمام اقشار سنی تحقیق می‌کند و تسهیلات لازم را در اختیار افراد قرار می‌دهد) می‌گوید:

“ممکن است جمعه‌ها نقطه پایان یک آخرهفته لذت‌بخش نباشند ولی به‌طور قطع، چیزی است که در هر سنی که باشید، کودک یا بزرگسال، تمایلی به دیدن و تجربه آن ندارید.”

ولی خب چه چیزی سبب ایجاد این ترس می‌شود؟؟؟ و چگونه می‌توان شرایط را تغییر داد؟ اگر این افکار ناراحت‌کننده به سراغ شما هم آمدند، سعی کنید از راهکارهای زیر برای مبارزه با آن بهره ببرید.

چرا جمعه‌ها دلگیر است؟

روش‌های جلوگیری از دلتنگی در غروب جمعه

۱-پنجشنبه کار، جمعه تفریح

اگر کمی به وقت گذرانی‌های خود توجه کنید، پی خواهید برد که غالباً خوش‌گذرانی‌های خود را پنج‌شنبه‌ها انجام می‌دهیم و در روزهای جمعه به وظایف روزمره و کارهایی مثل اتوکشی و … می‌پردازیم، این کار فقط  تفکرات آزاردهنده جمعه‌شب را زیادتر می‌کند. به‌جای این اشتباه، وظایف خسته‌کننده وپروژه‌های کاری و تعهدات شغلی خود را پنج‌شنبه‌ها انجام دهید، روزی که حالتان هم بهتر است. این ترفند می‌تواند دیدگاه شما را  نسبت به سختی بعضی وظایف نیز کاهش دهد. مثلاً اگر قرار باشد آخر هفته، کار خسته‌کننده‌ای مثل، دیدار از مادربزرگ خود، در خانه سالمندان انجام دهید و این قرار ملاقات روز جمعه تنظیم شود، خود به خود حالتان گرفته‌تر نیز می‌شود.احتمالاً به این فکر می‌افتید که عمر شما هم می‌تواند کوتاه و بی‌فایده، به انتها برسد. اکنون حالتی را تصور کنید که قرار ملاقات، پنج‌شنبه صبح باشد و شما با ذهنی آماده و شاداب به سراغ مادربزرگ خود بروید؛ این کار نه تنها برای خود شما مفید‌ است بلکه مادربزرگ شما نیز، از شاد بودن شما خوشحال خواهد شد. حال با این تغییر بسیار مثبتی که در آخر هفته ایجاد کردید، فرصتی برای شما فراهم شده تا لحظاتی فراموش نشدنی ، در روز جمعه رقم بزنید.

دکتر کاسی ماجیلنر (Cassie Mogilner)، محقق سلامت روان و دانشیار رشته‌ی بازرگانی دانشگاه پنسیلوانیا، معتقد است، لذت‌هایی که روان شما بیش از هر چیز دیگری نیازمند آن‌ است را باید در روز تعطیل انجام داد.

تکالیف درسی و دانشگاهی، یکی دیگری از بدبیاری‌های آخر هفته است. شنیدن نق‌نق کودکان در‌حالی‌که با ناراحتی، کتاب‌های خود را باز می‌کنند می‌تواند حس بسیار بدی به شما منتقل کند، آن هم دقیقاً عصرجمعه.

اریک پاتل (Erika Patall) ، دانشیار رشته‌ی روان‌شناسی تحصیلی دانشگاه تگزاس امریکا می‌گوید:

” اگر آخرین ساعات جمعه‌شب برای کودکان، فرصتی برای استراحت و تجدید قوا باشد، تأثیر مثبتی روی احساسات آن‌ها برای رویارویی با روز شنبه خواهد داشت.”

زمان انجام تکالیف تحصیلی را به پنج‌شنبه‌ و صبح جمعه‌ها اختصاص دهید. (این قرار و مدار را با کودکان خود بگذارید که در صورت انجام موفقیت‌آمیز تکالیف خود، می‌توانند به تماشای مسابقات فوتبال بنشینند و  یا به مهمانی و  تولد بروند).

این مأموریت برای نوجوانان ممکن است خیلی دشوار به‌نظر برسد. ولی اگر فرزندان شما، هنوز به این سن نرسیده‌اند، نهادینه کردن این روش از جهات بسیاری برای شما، مثبت خواهد بود.

اریکا پاتل اعتقاد دارد که “اگر دانش‌آموزان به‌جای آن‌که همه‌ی توان خود را برای جمع و جور کردن دروس خود، در یک جلسه‌ی طولانی به کار ببرند، با تقسیم کردن زمان مطالعه‌ی خود، نتایج بهتری کسب می‌کنند”.

آینده‌نگر باشید

یکی دیگر از دلایلی که سبب ناراحتی شما می‌شود، این است که جمعه‌ها، ذهن شما، درگیر تفکرات هفته‌ی پیش رو است. برای کاهش دادن این مشکل می‌توانید در هفته‌ی کاری خود، روز چهارشنبه را با برنامه‌ریزی مؤثر به پایان برسانید. مثلاً میزکاری خود را طوری مرتب و آماده کنید که روز شنبه بدون هیچ دغدغه‌ای، کار هفته جدید را آغاز کنید.

یک برنامه‌ی روزانه مخصوص برای شنبه‌ها آماده کنید، فایل‌های ضروری را حاضر کنید و ایمیل‌های مهم را نشانه‌گذاری نمایید. اگر مجبور هستید تقویم کاری خود را در طول هفته بررسی کنید، این کار را به روز پنج‌شنبه موکول کنید تا از حس سنگینی انجام آن مسئولیت، در ابتدای هفته به‌دور باشید؛ برای این‌که حواس شما از فکرهای مربوط به کار نیز پرت شود، می‌توانید با بچه‌های خود زمان بگذرانید، فیلم تماشا کنید و یا ورزش کنید.

تاجایی که برای شما مقدور است از تنظیم قرار ملاقات‌ در روز شنبه خودداری کنید. این کار فقط به حس ترس شما از شنبه‌ها دامن می‌زند.
جمع و جور کردن مسئولیت‌های شغلی هفته‌ی قبل و موکول نکردن آن به هفته‌ی بعد، آن‌هم درست زمانی که می‌خواهید وارد تعطیلات آخرهفته شوید آنقدر مهم و مؤثر است که حتی قادر است بر روی تمام جنبه‌های زندگی شما تأثیر مثبت داشته باشد. از برنامه‌ریزی غذایی و رسیدگی و نگهداری از خودرو گرفته تا مدیریت پروژه‌های کاری.

به واقع آینده‌نگری در چالش‌های پیش‌رو و رسیدگی به آن‌ها قبل از شروع هفته، از احساسات منفی شما نسبت به روز شنبه کم خواهد کرد.

اجتماعی باشید

خزیدن به لاک خود و گوشه‌نشینی یکی از کارهایی است که جمعه‌ها می‌چسبد! مخصوصاً در روزهایی که هوا زودتر تاریک می‌شود و شب‌ها طولانی‌تر است. ولی خب تحقیقات زیادی ارائه شده که افراد درونگرا کمتر  شادی را تجربه می‌کنند. این نیاز به شادی در روزهای تعطیل مثل جمعه‌ها بیشتر خودنمایی می‌کند و نیاز به ارتباط هم، بیشتر خود را نشان می‌دهد. آیا می‌توان در رختخواب بود و در فیس‌بوک نیز به چت کردن پرداخت؟ بله به ظاهر این کار ممکن است؛ ولی برقراری ارتباط از طریق کامپیوتر و به‌صورتی مجازی کجا و ارتباط نزدیک با دوستان کجا.

هر برنامه دینی اجتماعی که در روز جمعه به فکر انجام آن هستید، مانند رفتن به مسجد یا کلیسا، انجام یوگا و … می‌تواند حس شادابی را در شما تقویت نماید. در حقیقت طبق پژوهشی که در سال ۲۰۱۰ به‌عمل آمد و در مجله‌ی American Sociological Review به چاپ رسید، افرادی که به‌طور مداوم از انجام اعمال دینی و تأثیرات آن بهره می‌برند، نسبت به کسانی که از آن بهره‌مند نیستند، از زندگی فردی و اجتماعی خود رضایت بیشتری دارند. دلیل این تأثیر، صرفاً اعتقادات و عقاید مذهبی افراد نیست، بلکه علاوه بر آن، ارتباطات سالمی است که در قالب جلسات مذهبی شکل می‌گیرد و به آن‌ها حس تعلّق و نوع‌دوستی عطا می‌کند و کیفیت زندگی آنان را بالا می‌برد.
داوطلب شدن در امور اجتماعی هم یکی دیگر از راه‌حل‌های مردمی بودن است که ممکن است راه حلی غیرمنتظره تلقی شود. اختصاص دادن زمانی برای این فعالیت‌ها این حس را به شما القا می‌کند که زمان بیشتری در اختیار دارید. طبق تحقیقاتی که در سال ٢٠١٠ در مجله علوم روانشناسی به چاپ رسیده است. “این حس به شما القا می‌شود که زمان زیادی برای مدیریت امور دارید.” در واقع این تکنیک‌ها راهکارهایی هستند که شما را از تفکر در مورد این که “آخر هفته چه زود تمام شد” نجات می‌دهند.

حس جمعه‌شب را به زمان دیگری انتقال دهید

تا به حال شده با خود فکر کنید چرا عصر جمعه ساعت ٧، در نظر شما مثل ساعت ١١ است. انگار خیلی زود شب شده است. حال آن‌که در روزهای دیگر نسبت به ساعات عصر، حسی عادی و معقول دارید و در نظر شما ساعت ٧ تازه شروع عصر است. شاید به خاطر نظریه‌ “بیکار بودن” است. در حقیقت بیکار بودن داروی مناسبی برای کاهش استرس‌های ساعات انتهایی جمعه نیست.

به جای آن‌که منفعلانه یک‌جا بنشینید و کاری انجام ندهید؛ فعالیت‌های پویا، مانند رفتن به یک کافه کتاب، تمرین یوگا یا حتی رفتن به سینما به شما حس بسیار بهتری القا می‌کنند. همچنین اگر شما نسبت به فعالیتی، اشتیاق نشان دهید و خود را غرق در آن کنید ، ذهن شما  مشغول آن خواهد شد؛ بنابراین فرصت کمتری برای درگیر شدن با تفکرات منفی و آزاردهنده خواهید داشت.


پیروز باشید!
طراح باشی

درباره نویسنده

مهدی نعمتی

نویسنده و مترجم.

دانشجوی سال دوم رشته پزشکی...

نوشتن دیدگاه

برای نوشتن دیدگاه کلیک کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پربازدیدها